Skip to content

No Ka Puke Mele

He hōʻuluʻulu nō ka puke mele ʻo Eddie Kamae: A Musical Journey he 34 mau mele i kumu hoʻohālikelike ma ko Eddie ola. Hōʻike ʻia aku kēlā me kēia mele ma ke ʻano he pūʻolo kikohoʻe: nā huaʻōlelo me ka unuhina i noiʻi ʻia, he moʻolelo no ke mele me ona koʻikoʻi, nā māhele ʻaukio a wikiō, he ʻāpana mele me kekahi mau kumuwaiwai koʻikoʻi a hoʻohoihoi. ʻO ke hoʻoili ʻia aku o ka moʻolelo o ko Eddie lāua me Myrna moʻolelo ma ka ʻimi mele me ka hoʻokaʻa pū aku i kāna i aʻoaʻo maila.

ʻO Eddie Lāua Me Myrna Kamae

Eia mai ʻo Eddie lāua me Myrna Kamae ma ka hoʻopuka o kā lāua wikiō piliolana ʻelua, ʻo Listen to the Forest ma ka hale kiʻiʻoniʻoni ʻo Varsity ma Mōʻiliʻili ma Oʻahu ma ka makahiki 1991. Na Phil Spalding III ke kiʻi.

Ma o nā makahiki he kanalima na Eddie lāua me kāna wahine, ʻo Myrna ka inoa, nā pā mele lua ʻole he ʻumikūmālima ʻo ke mele Hawaiʻi, ʻumi kiʻiʻoniʻoni piliolana i hoʻohanohano ʻia, me ka haʻawina kula no nā papa K-12. Ma kā Eddie haku ʻana i nā mele, ke alakaʻi ʻana I ka Sons of Hawaiʻi, ʻohiʻohi akula i nā moʻolelo o nā kūpuna, me ke kuhikuhi pū i ia mau wikiō piliolana, na Myrna ka ʻaoʻao ʻoihana, ʻo ia hoʻi ka hoʻopuka pū i ka nui o nā pāhana me ke kākau pū i kekahi o nā mele me Eddie. Mai kīnohi, he kakaha ikaika ʻo Myrna ma ka palapala ʻana i ka hana. Hoʻokumu ʻia pū ʻo The Hawaiian Legacy Foundation nā lāua i mea e mālama a e hoʻomau aku ai i ka hoʻoilina o Hawaiʻi. He mau līpine paʻi maka mai nā kiʻiʻoniʻoni piliolana a pau, ka ʻaukio, nā kiʻi he mau kaukani, a me nā pepa me nā huaʻōlelo, nā palapala mele, nā hakuna mele, nā kālana kākau, nā leka, a me nā puapuaʻi manaʻo ma nā kāwele pepa ko ka waihona ʻike.

No Kēia Pāhana

Eia mai ʻo Eddie lāua me Myrna, ʻo Maenette Benham, a me Kapena Shim ma ka Elks Club ma Oʻahu no ka ʻaha piha makahiki he 50 o ko Eddie me Myrna pilina aloha ma ka makahiki 2016. Na Madeleine Shaw ke kiʻi.

Ulu nō ka hoihoi no kēia pāhana i kā wā i walaʻau ai ke poʻo kulanui o U.H. West Oʻahu, ʻo Maenette K.P. Ah Nee-Benham me Myrna a ʻike ʻo ia i kā Myrna ʻohi ʻana i nā mele a Eddie no ka hoʻokaʻa aku me nā hoʻokani mele. Hoʻolale maila ʻo Maenette no kahi puke mele me kahi haʻawina e pili pū ana. ʻAuamo ʻia ka hapa nui o nā hana na ka Hui Hana, ʻo ka ʻīkoi hoʻi ʻo Myrna, ʻo kahi mea mālama waihona ʻike ʻo Kapena Shim, a me kahi laekahi ʻōlelo a haʻawina Hawaiʻi ʻo Lilinoe Andrews. Hoʻokaʻawale ʻia akula nā hana a hui pū kēlā me kēia pule he alo a he alo a me ka Zoom no ʻelua makahiki i mea e hōʻoia aku ai, e like me kā Maenette i hoʻohiki maila iā Eddie ma mua iho o kona hala ma ka makahiki 2017, ʻo ia hoʻi ka laha o kāna hana i nā haumāna o Hawaiʻi.

Hoʻomaka maila ʻo Kapena i ka hana hoʻonohonoho ma nā waihona ʻike o The Hawaiian Legacy Foundation ma ka makahiki 2013. Hoʻomaka maila ka hoʻokikohoʻe ʻana o ʻumi wikiō piliolana na ʻUluʻulu: The Henry Kuʻualoha Giugni Moving Image Archive of Hawaiʻi ma U.H. West Oʻahu. Ma Iune o ka makahiki 2018, hoʻomaka akula ʻo Hui Hana i ka hana no ka puke mele ma ke alakaʻi ʻia mai na Myrna ma nā lāliʻi, ka hoʻopololei, a me ka hoʻokō kūpono ʻana i nā pahuhopu a The Hawaiian Legacy Foundation. Noho ʻo Kapena, ʻo ia ke poʻo o ka pāhana a noho pū ʻo Lilinoe, ʻo ia ka noiʻi me ke kākau me ka unuhi pū hoʻi i nā mele a pau koe ʻo “Kalaupapa,” “Kanaka Waiolina,” “Kēlā Mea Whiffa,” “Nānā Mai,” a me “Aloha Chant,” ʻo ia nā mele i hana pū ʻia na ka hui holoʻokoʻa. Nāʻana lākou ʻekolu i nā kāmua moʻolelo, nā huaʻōlelo mele, nā unuhina, nā palapala kope mua, a me nā ʻike noiʻi hou. ʻO nā hanana no nā mahina hope he ʻeono ʻo ia ka paka, ke kākau hou, ka hoʻomele ʻana, a me ka noʻonoʻo pū i ka ʻaoʻao hoʻonaʻauao o kēlā me kēia mele.

Nā Kumuwaiwai

He mau laʻana o nā kumuwaiwai kuamua me nā kumuwaiwai kualua i hoʻohana ʻia.

ʻO ka puke mele i hoʻokahua ʻia maila ma nā kumuwaiwai o ka waihona ʻike o The Hawaiian Legacy Foundation a me kā ka Hui Hana noiʻi. ʻO ke kūkākūkā me nā pilina me Myrna a me nā palapala mai ka waihona ʻike HLF nā kumuwaiwai kuamua. Kaukaʻi ʻo Hui Hana ma kā James Houston piliolana no Eddie, ʻo Hawaiian Son: The Life and Music of Eddie Kamae, a laila nā kiʻiʻoniʻoni piliolana he ʻumi ma ke ʻano he kumuwaiwai kualua. Hāpai maila ʻo Eddie i kona mau manaʻo no kāna mau kumu, nā mele he nui ma ka puke mele, a me kāna i aʻoaʻo maila no ke mele Hawaiʻi a me ke ola. Loaʻa pū ka ʻike koʻikoʻi o ka moʻolelo o nā mele ma ka hoʻohana nui kūpono i nā kumuwaiwai i paʻi ʻia ʻo nā nūpepa ʻōlelo Hawaiʻi me ka Pelekānia hoʻi. Eia pū hoʻi, hua maila ka ʻike hou loa i hoʻonui hou aku ai nā moʻolelo mua ma ka noiʻi ma nā nūpepa me ka pūnaewele.

Nā Huaʻōlelo Mele Mua, Ka Unuhina, Ke Kepela, a me Nā Kakaha

He laʻana o ka unuhina lima kākau me ke kikokiko pū.

He aha ka mana pololei a pololei ʻole o kahi mele? Aia hoʻi i ka haku mele ʻo ka haku i mau mana ʻē aʻe o kā lākou huaʻōlelo mele a me ka hoʻololi pū ma ka hoʻokani ʻia ʻana no ka hōʻike i kahi pōʻaiapili kikoʻī, ke anaina nānā, a i ʻole ka wā. ʻO kekahi hana koʻikoʻi, ʻo ia ke koho ʻana i nā huaʻōlelo kūmau no kekahi mele ke loaʻa kekahi mau mana o ia mele me nā ʻokoʻa liʻiliʻi. Eia hou, ua hōʻike kīkoʻī ʻia ka ʻokoʻa o ia mau huaʻōlelo mele me kā Eddie i hīmeni ai ma ka poke ʻaukio e pili pū ana.

Nānā kūpono ʻia ka unuhi Pelekānia ʻana me ke kia pū i nā mahahani o ka ʻōlelo Hawaiʻi i ʻole e unuhi hāiki ʻia ka Hawaiʻi. Waiho ʻia ka unuhi Pelekānia laulā i mea e mālama pono ʻia ai nā huaʻōlelo Hawaiʻi. Pela ʻia nā huaʻōlelo Hawaiʻi (koe nā inoa i maopopo ʻole ʻia ka pela pololei) ma ka hoʻohana i ka ʻokina me ke kahakō.

Aia ma nā kuhia o lalo nā puanaʻī pōkole o kahi kumuwaiwai me ke kuhikuhi pū i ka mea heluhelu i nā ʻike koʻikoʻi i kākau ʻole ʻia ma ke kumumanaʻo. Aia ke kumuwaiwai piha ma ka papa kuhikuhi kumuwaiwai.

ʻO Ka Manaʻolana

ʻO Eddie Kamae, ʻo Dennis Kamakahi, a me David “Feet” Rogers. Na haʻi ke kiʻi.

Hoʻokaʻa aku ʻo Hui Hana i kēia me ka manaʻolana e hoʻomau aku nō i kō Eddie ʻike i loaʻa mai nā kūpuna o kona wā. No laila i paipai mai ai kāna mau kumu iā ia e hana. ʻO ka manaʻolana, ma o ka nānā ʻana i kēia mau mele, pā kou naʻau i kekahi o nā haʻawina, nā moʻolelo, ke kaona, a me ke aloha. Eia pū kekahi manaʻolana, nāu e nalu i kou ola a e haʻi aku i kou moʻolelo iho ma o ka hoʻokani me ka hīmeni pū i kēia mau mele. No ka poʻe kumu, he kahua kēia kumuwaiwai e haku ai i nā haʻawina ma nā maʻiʻo a pau.

I loko nō o ka hoʻāʻo e pololei kūpono ka haku ʻana i kēia i mea e hoʻohanohano aʻe ai i nā moʻolelo a Eddie lāua me Myrna, no mākou wale nō nā hemahema me nā manaʻo i poina ma kēia hanana.

Back To Top